czwartek, 16 lutego 2012

Dział spadku

Sposoby dokonania działu spadku

Działu spadku dokonać można na dwa sposoby. Pierwszym z  nich jest sądowy dział spadku, natomiast drugim jest dział spadku przed notariuszem. Oba sposoby są trybami ustawowymi. Wybór jednej z dróg należy to uczestników zainteresowanych działem.
Główna różnica pomiędzy ww. trybami polega na tym, że przed notariuszem można dokonać tylko zgodnego podziału. Przed sądem natomiast można dokonać zarówno zgodnego podziału, jak i wyjaśnić kwestie sporne (jeśli są takie). Sąd nie jest również związany wnioskami uczestników co do sposobu podziału (ale jeśli nie ma o to sporu, to co do zasady weźmie je pod uwagę i się do nich przychyli).

Odnośnie formy w jakiej dokonywany jest dział spadku – u notariusza jest to umowa zawarta w formie aktu notarialnego (nie jest to ani darowizna ani zrzeczenie się na rzecz kogokolwiek – w ogóle w postępowaniu spadkowym nie ma czegoś takiego jak zrzeczenie się na rzecz kogoś innego praw do spadku).
Natomiast dział spadku przez sąd dokonywany jest formie orzeczenia wydanego w postępowaniu nieprocesowym.

Kolejną, bardzo istotną kwestią, która bywa często decydująca co do wyboru trybu działu spadku, są jego koszty.

Koszty działu spadku u notariusza:
Maksymalna stawka (czyli zazwyczaj taka jest naliczana) taksy notarialnej zależy od wartości majątku podlegającego działowi:
wartość majątku do 3000 zł – maksymalna opłata 100 zł,
powyżej 3000 zł do 10 000 zł – 100 zł + 3% od nadwyżki powyżej 3000 zł,
powyżej 10 000 zł do 30 000 zł – 310 zł + 2% od nadwyżki powyżej 10 000 zł,
powyżej 30 000 zł do 60 000 zł – 710 zł + 1% od nadwyżki powyżej 30 000 zł,
powyżej 60 000 zł do 1 000 000 zł – 1010 zł + 0,4% od nadwyżki powyżej 60 000zł,
powyżej 1 000 000 zł do 2 000 000 zł – 4770 zł + 0,2% od nadwyżki powyżej 1 000 000 zł,
powyżej 2 000 000 zł – 6770 zł + 0,25% od nadwyżki powyżej 2 000 000 zł, nie więcej jednak niż 10 000 zł, a w przypadku czynności dokonywanych pomiędzy osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowiźnie więcej niż 7500 zł. 
Do tych kwot doliczyć trzeba podatek VAT (23%).

Koszty działu spadku w sądzie:
Kosztem jest opłata od wniosku o dokonanie działu spadku, która wynosi:
wniosek o dział spadku 500 zł
jeżeli wniosek o dział spadku zawiera on zgodny projekt działu spadku 300 zł
wniosek o dział spadku połączony ze zniesieniem współwłasności 1.000 zł
jeżeli ww. wniosek zawiera zgodny projekt działu spadku i zniesienia współwłasności 600 zł

Reasumując, dział spadku u notariusza, w przypadku zgody wszystkich zainteresowanych co do sposobu działu, będzie szybszy i prostszy (zadaniem notariusza jest dopilnowanie wymogów formalnych umowy o dział spadku oraz udzielaniem odpowiednich porad prawnych jej stronom), ale droższy od postępowania sądowego.
Dział sądowy będzie trochę dłuższy (ale jeśli jest zgoda co do sposobu podziału to nie powinno to być bardzo długie postępowania), ale jest dużo tańszy.

Jak to zrobić?
Podział przed sądem:
Należy do sądu złożyć wniosek o dział spadku (opłacony – wg cennika ww.) Wniosek ten musi być sporządzony w formie pisemnej oraz konieczne jest, aby spełniał wymogi wymienione w art. 187 k.p.c. Właściwym sądem dla tego postępowania jest sąd rejonowy dla miejsca, w którym znajduje się majątek spadkowy lub należąca do niego część. Na żądanie uczestnika postępowania o dział spadku, sąd właściwy może przekazać sprawę innemu sądowi rejonowemu, w którym znajduje się inna część spadku albo w którego okręgu zamieszkują wszyscy uczestnicy postępowania.
We wniosku o dział spadku wnioskodawca musi wskazać wszystkich uczestników postępowania – tj. spadkobierców i zapisobierców.
Sąd spadku wyznacza posiedzenie, na które zostają wezwani uczestnicy. Na posiedzeniu uczestnicy  zostają przesłuchani przez sąd co do okoliczności istotnych dla działu oraz ewentualnie co do propozycji sposobów jego dokonania. Jeśli sąd poweźmie wątpliwości co do sposobu podziału i innych okoliczności, może dokonać dodatkowych czynności wyjaśniających, powołać biegłych, przesłuchać świadków itp.

Podział przed notariuszem:
W tym przypadku należy udać się do notariusza i postąpić zgodnie z wydanymi przez notariusza zaleceniami.
Podział u notariusza polega na stawieniu się w umówionym terminie u notariusza z dokumentami, które notariusz poleci przynieść oraz na złożeniu przed notariuszem oświadczeń co do sposobu podziału spadku. Notariusz sporządza akt notarialny, który wszyscy uczestnicy podpisują.
Marcin Stachowiak
Ratusz w Poznaniu


1 komentarz:

  1. Kiedyś miałem podobny problem, od razu poszedłem do specjalisty i sprawa potoczyła się bez żadnych problemów.
    http://www.iurico.eu/porady-prawne-online

    OdpowiedzUsuń